SOSYAL GÜVENLİK HUKUKU • KALP HASTALIĞI • STENT TEDAVİSİ • KURUMUN SORUMLULUĞU

Davacı sigortalının tedavisinde kullanılan stent türünün zorunlu olup olmadığı, zorunluluğun belirlenmesi halinde kullanılan malzeme bedelinin Kurumun ne ölçüde sorumlu olduğu konularında uzman bilirkişilerden alınacak rapora göre hüküm kurulmalıdır.

SOSYAL GÜVENLİK HUKUKU • KALP HASTALIĞI • STENT TEDAVİSİ • KURUMUN SORUMLULUĞU
YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ E: 2008/17710 K: 2010/4211 T: 23/03/10

 

Davacı, A.... Üniversitesi Hastanesi’nde gerçekleştirilen kalp ameliyatı sırasında kullanılan stent (Cordis SDS Cypher Select 3.00-13 mm.) bedeli olan 4.761,00.-TL’nin tahsiline karar verilmesini istemiştir.

 

Mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir.

Hükmün, davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

1- 1479 Sayılı Yasa kapsamındaki sigortalılığı nedeniyle sağlık yardımından yararlanma hakkı çekişmesiz bulunan davacının, A. . . . Üniversitesi Hastanesi Kardiyoloji Servisi’ndeki tedavisinde, 30.08.2005 tarihinde bir adet koroner stent kullanılmış olup; sigortalı tarafından 4.761,72.-TL. bedelle dışarıdan temin edilen stent bedelinin, 307,00.-TL’lik kısmı, T.C. Emekli Sandığı protokol fiyatları gözetilerek davalı Kurum tarafından karşılanmıştır.

Hayati önemi haiz olduğu gerekçesiyle, malzeme bedelinin tümünün karşılanması istemiyle açılan davanın yargılaması sürecinde düzenlenen ve karara dayanarak alınan bilirkişi raporunda, ilaç kaplı stentlerin, çıplak metal stentlere oranla sağladığı faydanın, fahiş fiyat farkıyla karşılaştırıldığında tercihe değer düzeyde olmadığı; bilimsel yayınlarda ilaç kaplı stent kullanımı alyhine görüşlerin yer aldığı ve akut trombotik oklüzyonlara neden olduğu için faydasının tartışmalı olduğu görüşlerine yer verilmiştir.

Davacının tedavisinin gerçekleştirildiği dönemde yürürlükte olan 1479 Sayılı Yasa’nın, sağlık sigortası yardımlarına ilişkin ek 13. maddesi, tedavi süresince gerekli ilaç ve iyileştirme vasıtalarının sağlanması olanağına yer vermiştir. Ancak; “Sağlık sigortası yardımlarının şekil ve şartlan.... diş hastalıkları tedavisi, gözlük, işitme cihazı, ortez, protez ve iyileştirme vasıtaları ve benzeri yardımların yapılması ile bunların cinsi, evsafı, miktarı, kullanma süresi ve Kurumca ödenecek bedel tespitine ilişkin esaslar yönetmelikle...” düzenleneceğini de anılan Yasanın ek 18. maddesinde yer almıştır. Yasaya tanınan olanağın, yasal düzenlemeye dayalı olarak çıkarılan yönetmelikle ortadan kaldırılması olanağı bulunmadığı gibi, Bağ-Kur Sağlık Sigortası Yardımları Yönetmeliğinde bu yönde bir hüküm de yer almamıştır. 5510 Sayılı Yasa ve Genel Sağlık Sigortası İşlemleri Yönetmeliği de aynı içeriğe sahip bulunmaktadır.

Davacının tedavisinde gerekli görülerek, tıbbi yetkililer tarafından reçe-telendirilen tıbbi malzeme bedelinin davalı Kurum tarafından sağlanması konusundaki yasal yükümlülüğüne karşın; malzemenin nitelik ve bedelinin belirlenmesi konusundaki yasal yetki de gözetilerek, tedavi gereklerini sağlama konusunda aynı sonucu doğurabilecek birden fazla malzeme türü arasından, insan yaşamının kutsallığı ve temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının özüne dokunacak sınırlamalar getirilemeyeceği konusundaki ilkeler ışığında, Kurumun düzenleme yetkisinin olduğu ve eldeki davada da, bunun yargısal denetiminin olanaklı bulunduğunun kabulü zorunludur.

Davacının tedavisinde çıplak metal stent kullanılabilme olanağı varken, ilaç kaplı stent olarak nitelenen stent kullanılmış olduğu gözetildiğinde; tercih edilen stent türünün, hastanın sağlık durumu ve tedavi gerekleri yönünden çıplak metal stent yerine kullanımının zorunlu olup olmadığı; özellikle ilaç kaplı stent olarak adlandırılan malzeme kullanımının hayati önemiyle bu niteliğe sahip olmayan stentin tedavi gereklerine uygun olmadığının, bilimsel ölçütler kullanılarak açıkça ortaya konulması zorunluluğu vardır.

Mahkemece, davacının tedavisinde kullanılan stent türünün, yukarıda belirtilen açıklama aşığında zorunlu olup olmadığının tespiti amacıyla yapılacak bilirkişi incelemesi için oluşturulacak kurulda, kardiyoloji ve kalp cerrahisi alanında uzmanlara yer verilerek; anılan kuruldan alınacak raporda, çıplak metal stent yerine, reçetede belirtilen stent türünün kullanımının, hastanın sağlığına kavuşması yönünden, faydalı olma durumundan öteye, zorunlu olup olmadığı, reçetede belirtilen stent türünün kullanılmamasının yaratacağı sağlık riskleri, yargısal denetime elverir biçimde bilimsel gerçekleriyle ortaya konulmalıdır.

2- Hastanın tedavisi için gerekli görülerek reçetelendirilen malzemenin; yukarıdaki bent kapsamındaki değerlendirme sonucunda zorunlu olduğunun belirlenmesi halinde; anılan malzeme bedelinin denetlenip, faturadaki hakiyle ödenecek nitelikte olup olmadığının ve buna bağlı olarak Kurum tarafından, karşılanabilir miktarının belirlenmesi gerekecektir.

5510 Sayılı Yasa’nın 63. maddesinde yer alan “Kurum, finansmanı sağlanacak sağlık hizmetlerinin teşhis ve tedavisi yöntemleri ile (f) bendinde belirtilen sağlık hizmetlerinin türlerini, miktarlarını ve kullanım sürelerini, ödeme usul ve esaslarını Sağlık Bakanlığı’nın görüşünü alarak belirlemeye yetkilidir. Kurum, bu amaçla komisyonlar kurabilir, ulusal ve uluslararası tüzel kişilerle işbirliği yapabilir. Komisyonların çalışma usul ve esasları Maliye Bakanlığı ile Sağlık Bakanlığı’nın görüşü alınarak Kurumca belirlenir” düzenlemesi ile Genel Sağlık Sigortası İşlemleri Yönetmeliği’nin 22. maddesindeki, “Kurum, finansmanı sağlanan ortez, protez, tıbbi araç ve gereç, kişi kullanımına mahsus tıbbi cihaz, tıbbi sarf, iyileştirici nitelikteki tıbbi sarf malzemelerini ve bu malzemelerin temini, garanti süresi sonrası bakımı, onarılması ve yenilenmesi hizmetleri ile ödeme usul ve esasları Sağlık Bakanlığı’nın görüşünü alarak belirlemeye yetkilidir” H ü km ü gözetilerek; kullanılan stent bedelinin Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından yukarıda sıralanan düzenlemeler çerçevesinde belirlenmesinin sağlanması, fiyat tespitinin makul süre içerisinde Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından gerçekleştirilmemesi halinde ise, konu hakkında teknik ve mali bilgiye sahip eczacı bilirkişiden, piyasa değerleri ve ilgili kuruluşların görüşü ışığında fiyat tespitine ilişkin rapor alınarak, tüm kanıtlar ışığında yapılacak değerlendirmeyle bir sonuca varılmalıdır.

Mahkemece, sıralanan maddi ve hukuki olgular ışığında inceleme yapılmaksızın, yöntemince oluşturulmayan bilirkişi kurulundan alınan, yetersiz inceleme içeren rapordaki görüşten hareketle karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, 23.03.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.