YABANCI BAYRAKLI GEMİ • KILAVUZLUK HİZMETİ • İŞ KAZASI • GÖREVLİ MAHKEME

Türkiye’de bulunan işverenin işçisi olan kılavuz kaptanın yabancı bayraklı gemiye kılavuzluk hizmeti verdiği esnada geçirdiği iş kazasından dolayı açılan davaya İş Mahkemelerinde bakılacaktır.

YABANCI BAYRAKLI GEMİ • KILAVUZLUK HİZMETİ • İŞ KAZASI • GÖREVLİ MAHKEME
YARGITAY 21. HUKUK DAİRESİ E: 2010/50 K: 2011/1600 T: 24/02/11

 

Dava 10.04.2009 tarihinde meydana gelen deniz iş kazası sonucu ölen sigortalının hak sahiplerinin açmış olduğu maddi ve manevi zararlarının giderilmesi istemine ilişkindir.

 

Husumet, sigortalının işvereni olan T. Denizcilik İşletmeleri A.Ş. ile diğer davalı şirkete yöneltilmiştir.

Davanın yasal dayanağı 854 sayılı Deniz İş Kanunu'nun 1. maddesine göre; denizlerde göllerde ve akarsularda Türk Bayrağını taşıyan yüz veya daha yukarı grostonilatoluk gemilerde bir hizmet akti ile çalışan gemi adamları ve bunların işverenleri hakkında bu kanun uygulanır. Diğer bir deyişle Deniz İş Kanunu kapsamında olmanın ön koşulu hizmet akti ile çalışılan geminin Türk Bayrağı taşımasıdır. Anılan yasanın 46. maddesine göre “Bu kanun (Deniz İş Kanunu) kapsamına giren gemi adamlarıyla bunların işveren veya işveren vekili arasında bu kanundan veya hizmet akdinden doğan davalar hakkında, 5521 Sayılı Kanun hükümleri uygulanır. Maddede belirtildiği üzere, iş mahkemesinin görevli olması için şu iki unsurun birlikte gerçekleşmesi koşuldur.

a)    Uyuşmazlığın tarafları Deniz İş Kanunu'nun kapsamına giren gemi adamları ile işveren (ya da işveren vekili) olmalıdır.

b)    Uyuşmazlık hizmet sözleşmesinden veya Deniz İş Kanunu'ndan kaynaklanmalıdır.

Somut olayda davacıların miras bırakanı F. Türkiye Denizcilik İşletmeleri A.Ş.'de kılavuz kaptan olarak görev yapmakta iken olay günü Marmara'dan Karadeniz yolunda boğaz geçişi yapan Bahama Bandıralı 9417 grostonluk SG adlı gemiye kılavuzluk görevini tamamladıktan sonra bu gemiden inerken çarmıhtan denize düşerek hayatını kaybetmiştir. Dolayısıyla iş kazası işin yürütümü sırasında gerçekleşmiştir. Nitekim olay SGK tarafından da iş kazası sayılarak davacılar O.K. ve E.A. gelir bağlamıştır. Hal böyle olunca davacıların murisi ile davalı TDİ arasında hizmet ilişkisinin ve Deniz İş Kanunu kapsamında çalışmasının bulunması nedeniyle 854 Sayılı Yasa'nın 46. maddesi ve 5521 Sayılı Yasa uyarınca davaya bakma görevi İş Mahkemesi'ne aittir. Davacıların murisi ile diğer davalı S.G. donatanı T. Limited Şirketi arasında hizmet sözleşmesini bulunmaması ya da bu geminin Türk Bayrağını taşımaması mahkemenin görevine etkili değildir.

İş Mahkemesi'nin davaya bakma görevinin bulunduğu anlaşılmakla mahkemece davanın esasına girilerek taraf delilleri toplanıp oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken herhangi bir gerekçede gösterilmeden görevsizlik kararı verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir.

O halde davacıların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.

SONUÇ

Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacılara iadesine, 24.02.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi.